نیک صالحی

Just another WordPress.com weblog

مرگ گران است، زنده بمانيد

گاه و بي‌گاه در كوچه و خيابان مراسم تشييع جنازه افراد گوناگونی را ديده‌ايد و ناخودآگاه بدون آنكه حتى نام آن‌ «ميت» را بدانيد يا اينكه خانواده ميت را بشناسيد، به جمع مشايعت‌كنندگان جنازه پیوسته‌اید. اما امروز هنگامى كه بستگان و خانواده  مرده ای زير تابوت وى را مي‌گیرند، معلوم نيست كه به‌حال خود و غم فراق عزيز از دست رفته‌شان گريه مي‌كنند يا اينكه از زور خرج و مخارجى كه بر دوش آنها افتاده است، مي‌گريند.

7 روز و 7 شب اولين وعده‌ عزادارى است؛ البته به تازگى هم يك روز بعد از مرگ ميت، وى را دفن مي‌كنند تا احيانا اقوام از راه‌هاى دور و نزديك برسند و خلاصه مراسم عزادارى تكميل باشد.
شب اول: تازه همين امروز فردى به رحمت خدا رفته است. يكى از بستگان از صبح زود مسئول تلفن زدن شده است. از ابتداى دفترچه تلفن تا انتهاى آن به همه كسانى كه بي‌خبرند، بايد اطلاع بدهد تا شايد فردا كسى گله نكند. بالاخره با گذشت چند ساعت همه از راه‌هاى دور و نزديك به محل موردنظر مي‌رسند. بيچاره صاحب عزا نمي‌داند از مهمان‌ها پذيرايى كند يا به فكر خورد و خوراك آنان باشد. اولين قدم پذيرايى در اين‌گونه مراسم -كه خداوند براى هيچ‌ خانواده‌اى قسمت نكند- تهيه حلوا و خرماست. در ضمن حجله نبايد فراموش شود. به هر حال همان شب نخست چيزى حدود 300-400 هزار تومان خرج روى دست صاحبخانه مي‌گذارد. شب به ساعات پايانى مي‌رسد و همه به خانه‌هايشان برمي‌گردند.
آغاز ماجرا : ساعت حدود 9 صبح است و همه با لباس‌هاى مشكى در محل مورد نظر جمع شده‌اند. چند اتوبوس سر خيابان آماده است تا همراهان و مشايعت ‌كنندگان را به سوى قبرستان هدايت كند. البته هر اتوبوس چيزى حدود 80 هزار تومان كرايه دريافت مي‌كند. آمبولانس مخصوص حمل ميت هم آماده است. اگر آمبولانس عمومى باشد، 19 هزار تومان و اگر هم بخواهند از آمبولانس خصوصى استفاده كنند هر سه ساعت مبلغى حدود 49 هزار تومان دريافت مي‌کند. با كنار هم گذاشتن تمام اين مشکلات تشييع جنازه ای آبرومند برگزار مي‌شود و جنازه به قبرستان، كه در «تهران» به «بهشت‌زهرا» معروف است، مي‌رسد. اين مرحله نيز آغاز مجموعه عمليات پرهزينه ديگری است. حتى آب هم صلواتى نيست و بابت همه ‌چيز بايد پول پرداخت شود.
قطعه 250 واقع در بهشت‌زهراست كه قبرهايش به صورت رايگان داده مي‌شود، اما اگر در قطعه‌های دیگر به دنبال قبر باشيد به صورت رسمى و قيمت مصوب سازمان بهشت‌زهرا از حدود 120 هزار تومان تا سقف 2 ميليون تومان است. در ضمن، اين قيمت در بازار غيررسمى بهشت‌زهرا تا چيزى حدود 10ميليون تومان هم مي‌رسد. روابط عمومى سازمان بهشت‌زهرا اين موضوع را تكذيب مي‌‌كند. آيا آنها نمي‌دانند كه مردم هر چيزى را كه ببينند، قبول مي‌كنند. خلاصه هزينه حمل و تغسيل و تدفين و خدمات حواشى دیگر چيزى حدود 300 هزار تومان مي‌شود.
بعد از اجراى مراسم تدفين همگان با چشمانى گريان و قلبى پريشان سوار بر اتوبوس‌ها شده ، به سمت خانه باز مي‌گردند. تداركات صرف ناهار نيز از سوى خاندان معزا فراهم شده است. هزينه اين ناهار كه اصولا در سالن‌هاى پذيرايى و رستوران‌ها برگزار مي‌شود، چيزى حدود 1ميليون تومان آب مي‌خورد.
قبرهاى ويلايى: هنگامى كه قصد دفن ميت خود را داريد، خوب و با دقت به اطرافتان نگاه كنيد و غريبه‌هايى را كه متوجه شمایند، بنگريد. آرى اگر خوب دقت كنيد مشاوران املاك قبرستان را كه به صورت سرپايى فعاليت مي‌كنند، حتما مشاهده خواهيد كرد. درهر قطعه‌اى كه مي‌خواهيد، قبر موجود است. بر خيابان باشد يا قطعات كاملا سايه‌دار، قطعات قديمي، كلاس بيشترى دارد يا اگر توان پرداخت 100 يا 200 ميليون تومان را داريد يكى از قبرهاى خانوادگى را بخريد که آب و برق هم دارد. اينها سخنانى است كه در وهله اول از سوى آنان به شما زده مي‌شود. حالا قبر با آب و برق به چه دردى مي‌خورد يا اينكه محل تدفين ميت چه فرقى مي‌كند، خدا مي‌داند.

 به راستى سرمايه آدمى براى سفر آخرت جز يك كفن و اعمال آدمى چه چيزى مي‌تواند باشد، خداوند مهربان و رحيم آگاه است و بس. دانش‌پژوه وعده مي‌دهد كه اگر يك قبر ميليونى پيدا كرديم، يك قبر از روابط عمومى بهشت زهرا به ما هديه خواهد داد. حال ما منتظر جايزه خود هستيم؛ چرا كه در قطعه 72 اين قبرستان قبرى 5/11 ميليون تومانى هم وجود دارد.
به هر حال 2-3 روز اول به همين منوال پشت‌سر گذاشته مي‌شود تا اينكه نوبت به مراسم ختم آن مرحوم مي‌رسد. در اين‌گونه مراسم حتما خرما و حلوا و ميوه‌هاى مختلف استفاده مي‌شود. پذيرايى در مسجد جزو رسم‌های آيين عزادارى و ورشكستگى صاحب عزاست؛ اما مسجدهايى كه در آنها اين‌گونه مجلس‌ها ترتيب داده مي‌شود، بسته به منطقه‌اى كه در آن قرار گرفته‌اند، هزينه‌هاى مختلفى را دريافت مي‌كنند. برای مثال اگر مسجد در مناطق شمالى شهر باشد، مبالغى نظير 200-300 هزار تومان دريافت مي‌كند؛اگر هم در مناطق جنوبى باشد، ديگر كمتر از 50-60 هزار تومان قبول نمي‌كنند.

 هزينه‌ قارى كلام‌ا… و روحانى و مسئول پخش گلاب و قرآن به عهده خود مسجد است، اما هزينه مداح و خدمات دیگر مسجد جزو هزينه‌هاى صاحب مجلس به حساب مي‌آيد . جالب‌تر اينكه گاهى اوقات افرادى وجود دارند كه چه در هنگام تغسيل و تدفين و چه در مساجد به هنگام مراسم ختم يقه پيراهن صاحب عزا را دو دستى مي‌چسبند و در ازاى چند خط قرآنى كه به‌خواسته خودشان قرائت كرده‌اند، طلب دريافت خيرات و مبرات مي‌كنند.
اين ماجرا ادامه پيدا مي‌كند تا پايان روز هفتم؛ البته نبايد فراموش كنيم كه در اين‌گونه مجالس وظيفه خريد و تهيه كردن وسايل لازم بر عهده آقايان است و سهم خانم ها هم گريه كردن و شيون و زارى است. با دوباره به مسجد رفتن، مراسم شب هفتم نيز به پايان مي‌رسد و مردم صاحب عزا را تا جلوى در خانه همراهى مي‌كنند و همگى تا رسيدن مراسم شب چهلم به سوى منازل خود بازمي‌گردند.

فرداى روز هفتم اولين كسانى كه براى عرض تسليت به در منزل آن مرحوم مراجعه مي‌كنند، همان كسبه محل اند؛ (چرا كه در هفته گذشته همه اجناس به صورت نسيه از مغازه‌ها آورده شده) و تازه -بنده‌خدا- صاحب عزا به جاى اينكه بتواند استراحت كند، بايد به فكر تهيه وام از هر كجا كه مي‌شود باشد تا قرض طلبكاران را بدهد.
سكانس آخر : ديگر شب چهلم آن مرحوم فرا رسيده است و پس از يك «مرگ پارتى» مفصل همه به خانه‌هايشان برمي‌گردند . از فردا صبح خانواده معزا با در دست داشتن چيزهايى مانند كله قند و پارچه و پيراهن‌هاى روشن و … به سراغ كسانى مي‌روند كه طى اين ايام به سراغشان آمده‌اند و با حضور خود و بر تن كردن رخت عزا با اين خانواده احساس همدردى كرده‌اند. با دادن هدايايى از آنها مي‌خواهند تا ديگر از عزا در بيايند و به زندگى روزمره خود بازگردند. به طور واقع هزينه  مردن ناقابل بالاخره گريبانگير تمام انسان‌هاى روى زمين مي‌شود، هزينه‌هاى اين روز از حدود 3- 4 ميليون تومان هم تجاوز مي‌كند.

حال به نظر شما مردم اجتماع، راه چاره چیست؟ آیا می شود جلو مرگ را گرفت؟

نظر شما مسئولان در این باره چیست؟ چگونه می‌توان از عهده  هزینه‌های سنگین این شتری که به قول معروف به خانه همه سر می زند، برآمد؟
در آخر توصيه ای برای صاحبان عزا و همراهان داریم: به شما عزيزان توصيه مي‌كنيم، هنگامى كه خداى ناكرده براى اين‌گونه مراسم به مکان‌های تدفین و … تشريف مي‌بريد، حتى در كمال ناراحتي، حتما به اطراف توجه داشته باشيد؛ چرا كه عده‌اى اندک شمار در انتظار اين موقعيت‌ها نشسته‌اند تا به بهانه‌ عرض تسليت و سرسلامتي، جيب‌هاى مبارك شما را خالى كنند يا اينكه اگر توانستند به طلا و جواهراتى كه به همراه داريد، ناخنکی بزنند.

Advertisements

No comments yet»

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس گوگل

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: