نیک صالحی

Just another WordPress.com weblog

زنان و اعتیاد

تصور بسیاری از افراد جامعه درباره اعتیاد این است که استفاده از مواد مخدر پدیده ای مردانه است. به عبارتی، اعتقاد بر این است که زنها بسیار کمتر از مردها به اعتیاد روی می آورند، بویژه در کشور ما که حتی سیگار کشیدن زنان و دختران تعجب اطرافیان را بر می انگیزد. شاید به سبب اینکه اعتیاد با نقش آشنای همسر و مادری مهربان و دلسوز در جامعه ایرانی همخوانی ندارد.
از میزان جمعیت زنان معتاد در کشور آمار دقیقی وجود ندارد؛ اما بر اساس برخی از پژوهشها، 6/9% از معتادان کشور را زنان تشکیل می دهند . وزارت بهداشت نیز در آمار خود در مورد زنان معتاد از رقم 1 زن معتاد به ازای 8 مرد معتاد گزارش می دهد. برخی گزارشها هم بر این امر تأکید دارد که در مقابل هر 100 مرد معتاد 7 زن معتاد در کشور وجود دارد.
همچنین، به گفته مسئولان زندانهای کشور، در حال حاضر 50% از زندانیان زن به سبب مسائلی مرتبط با مواد مخدر و اعتیاد در زندان اند که – به نقل از همین مسئولان – این آمار در سالهای اخیر افزایش نیز داشته است.
پس با وجود این آمار و اطلاعات پراکنده و مقدماتی، دیگر نمی توان براحتی گفت که جمعیت اندکی از زنان گرفتار مواد مخدر و پیامدهای آن شده اند؛ این در حالی است که بسیاری از زنان و دختران نیز به سبب     برچسب هایی که به زن و دختر معتاد در جامعه ما زده می شود. کمتر به مراکز «خود معرف » مراجعه می کنند. از این رو، اغلب اعتیاد در زنان و دختران پنهان می ماند و بخش چشمگیری از جمعیت معتادان زن کشور در آمار گنجانده نمی شود.
زنان معتاد بسیار آسیب پذیرتر از مردان معتادند؛ زیرا مصرف مواد در زنان اغلب با آسیبهای اجتماعی از جمله فرار از خانه و روسپیگری و خشونت توأم است. همچنین، وقتی که زنی گرفتار اعتیاد می شود، فقط خودش گرفتار پیامدهای فردی و اجتماعی سوءمصرف نمی شود، بلکه مصرف مواد در زنان فرزندان و خانواده آنها را نیز با این امر درگیر می کند.
این در حالی است که، نه تنها در فرهنگ ایرانی که در بیشتر فرهنگهای دنیا، به زنان معتاد به طور عمده به چشم افراد بی بند و بار و بی عفت نگریسته می شود؛ و اگر چنین زنی خانواده نیز داشته باشد، خانواده وی نیز از این انگها و برچسب ها مصون نخواهند بود. وقتی که زنی در خانواده ای دچار اعتیاد می شود، زمینه از هم پاشی خانواده خیلی زود فراهم می آید و فرزندان – بویژه دختران خانواده – در نتیجه همانندسازی با مادر و مشکلات عاطفی ناشی از مصرف مواد در مهربانترین عضو خانواده، به انحراف و مسائل و پیامدهای جبران ناپذیری دچار می شوند. پس کمترین عارضه اجتماعی اعتیاد در زنان متلاشی شدن خانواده است.
بر اساس آمار جهانی، اعتیاد در زنان – نسبت به مردان – عوارض خطرناکتری ایجاد می کند. برای مثال، فاصله زمانی اولین تجربه مصرف مواد تا تزریق مواد در زنان به طور متوسط 2 سال طول می کشد؛ در حالی که این زمان در مردان حدود 8 سال است. با این حساب، زنان 6 سال زودتر از مردان به ورطه وابستگی شدید کشانده می شوند که درمان آن سخت تر و عوارض جسمی  و روانی و اجتماعی آن بمراتب بسیار بسیار بیشتر است.
مرگ بر اثر مصرف مواد نیز در زنان و دختران سریعتر رخ می دهد، بویژه مصرف بیش از حد و خودکشی و تصادفهای ناشی از مصرف برخی از مواد علت اصلی مرگ و میر در زنان معتاد است.
اعتیاد در زنان زمینه ساز سایر انحرافهاست. استفاده تزریقی از مواد و وجود سرنگهای مشترک و رابطه های جنسی پرخطر در این زنان خطر ابتلای آنها به ایدز و هپاتیت و سایر بیماریهای مقاربتی را افزایش می دهد. 
جالب اینکه در بعد درمان در زنان – نسبت به مردان – پیش آگهی بهتری وجود دارد و این مسئله امیدواری بیشتری در به نتیجه رسیدن کارهای درمانی در زنان معتاد ایجاد می کند. شاید مهمترین مانع در این بین باورها و نگرشهای موجود در جامعه در مورد زنان معتاد باشد. متأسفانه، اغلب افراد اعتیاد زنان را موضوعی غیر اخلاقی در نظر می گیرند تا نوعی بیماری. در واقع، نگرشهای اجتماعی منفی موجود درباره رفتار غیر اخلاقی زنان معتاد مانعی بزرگ در راه درمان اعتیاد در زنان است.
برخی مشکلات زنان:
  1. ارتباط با دوستان و بخصوص همسران معتاد و ممانعت آنها در ترک اعتیاد زنان
2. مسئولیتهای زندگی از جمله مراقبت از بچه ها و وظایف همسری
3.  مشکلات مالی و هزینه های بالای درمان اعتیاد
4. تفکیک برنامه های درمانی با توجه به جنسیت و تمرکز درمان بر مردان
5. نبود مراکز مخصوص بازپروری برای زنان معتاد
6. برنامه ریزی های فرهنگی و حمایتی از زنان معتاد
چند راهکار:
1. تلاش برای تغییر نگرش افراد جامعه به اعتیاد زنان
2. توجه به تفاوتهای جنسیتی در برنامه های پیشگیرانه
3.  بررسی و انجام دادن پژوهشهای خاص و همه جانبه درباره وضعیت اعتیاد در زنان و دختران در کشور؛ و بررسی عوامل مرتبط و مؤثر در آن برای توصیف وضع موجود و برنامه ریزی برای آینده
http://www.dchq.ir

Advertisements

No comments yet»

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: