نیک صالحی

Just another WordPress.com weblog

امر به معروف

بر اساس آیات متعدد و روایات معتبر، امر به معروف و نهی از منکر از فرایض مسلم است؛ اما این فریضه شروطی دارد،  از جمله:
1- کسی که امر به معروف یا نهی از منکر می کند باید خودش به احکام کاری که می خواهد به آن امر یا از آن نهی کند آگاهی داشته باشد.
2- امر به معروف و نهی از منکر نباید تأثیر معکوس و منفی داشته باشد. نهی از منکر اگر فرد گنهکار را جسورتر کند، نباید انجام شود.
3- امر به معروف و نهی از منکر در مواردی است که حدس بزنیم فرد گنهکار قصد ادامه کار بد خود را دارد. اگر بدانیم که او این کار بد را ادامه نمی دهد، حق نداریم که امر به معروف و نهی از منکر بکنیم تا خجالت بکشد .
در مورد امر به معروف و نهی از منکر باید به چند نکته توجه داشت:
*امر به معروف (دعوت به کار نیک) بر نهی از منکر (بازداشتن از کار بد) اولویت و تقدم دارد؛ چون تأثیر امر به معروف بیشتر از نهی از منکر است.
*امر به معروف و نهی از منکر فقط زبانی نیست. امر به معروف و نهی از منکر مراتبی دارد و بهترین نوع امر به معروف و نهی از منکر با اخلاق و رفتار است. ما باید با کار نیک خودمان دیگران را به کار نیک دعوت کنیم که این تأثیرگذارتر است. اگر مرتبه پایینتر امر به معروف مؤثر باشد، ما حق نداریم به مرتبه بالاتر آن اقدام کنیم. به عنوان مثال، اگر سکوت در جایی تأثیر لازم را بگذارد، ما حق نداریم که انتقاد را بر زبان بیاوریم و فرد را خجالتزده کنیم؛ و اگر- به عنوان مثال- با شوخی و خنده گفتن انتقاد  تأثیر لازم را بگذارد، ما نباید آن را با جدیت به طرف مقابل بگوییم.
* ما نمی توانیم کسی را در امور شخصی به کاری مجبور کنیم؛ چون انسانها دارای اراده و انتخاب آفریده شده اند و باید خودشان راه خودشان را انتخاب کنند. تا جایی که رفتار کسی برای دیگری یا جامعه ضرر نداشته باشد، ما نمی توانیم آنها را به کار نیک یا پرهیز از کار بد مجبور کنیم.
* در اموری که حکم قطعی آن معلوم نیست و فقط برخی از فقیهان کاری را حرام یا واجب می دانند (نه همه آنها)، چون حرام بودن یا واجب بودن آن کار قطعی نیست، امر به معروف و نهی از منکر واجب نیست و چه بسا در این گونه موارد تأثیر سوء داشته باشد. در این صورت، امر به معروف و نهی از منکر حرام می شود.
 * نهی از منکر نباید شخصیت فرد را خدشه دار کند و موجب تحقیر وی شود. پیامبر اکرم (ص) فرموده اند: «کسی را تحقیر نکنید». همچنين، در احادیث آمده است که «هر کس دیگری را به سبب کاری یا چیزی ملامت کند بیم آن است که خودش به آن عیب مبتلا شود. اگر کسی را ملامت و شخصیت او را خدشه دار و او را تحقیر کرده ایم ، برای نجات از عاقبت سوء آن، باید دست به دامن خدا شویم و استغفار کنیم. خود من هم پیش از همه استغفار می کنم».
 * فضولی و تجسس در کار و امور شخصی دیگران حرام است. قرآن کریم می فرماید: «و لا تجسسوا» (در کار دیگران تجسس نکنید). ما نباید در پی یافتن  ایراد دیگران باشیم. حضرت امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: خوشا به حال کسی که در پی عیوب خود باشد و این کار او را از پرداختن به عیوب دیگران باز دارد

Advertisements

No comments yet»

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: